Grypa jest bardzo zaraźliwą i niebezpieczną chorobą wirusową – zwłaszcza dla osób znajdujących się w grupie ryzyka. Warto wiedzieć, że po zaszczepieniu uzyskana odporność nie jest taka sama przez cały sezon jesienno-zimowy, ale z każdym miesiącem spada. Zobacz, co jeszcze musisz wiedzieć o szczepieniach przeciw grypie i możliwych powikłaniach.
Kto powinien zaszczepić się przeciw grypie?
Zarówno dorośli, jak i dzieci, szczególnie ci, u których ryzyko wystąpienia powikłań jest zwiększone. Wirus grypy jest bardzo zaraźliwy. Z reguły atakuje nabłonek dróg oddechowych, ale może także uszkodzić serce, narządy jamy brzusznej, nerki i ośrodkowy układ nerwowy. Każdy może zachorować na grypę, ale niektóre osoby przechodzą ją lżej, a inne ciężej. W grupie ryzyka są:
• seniorzy po 65. roku życia – to u nich dochodzi najczęściej do powikłań, szczególnie wtedy, gdy cierpią na choroby przewlekłe i współistniejące,
• dzieci od 6. miesiąca do piątego roku życia – choć same mogą ciężko nie zachorować, są jednak głównymi roznosicielami wirusów,
• kobiety ciężarne, gdyż ryzyko powikłań pogrypowych zwiększa się z każdym trymestrem,
• osoby z chorobami płuc lub nerek, cukrzycą, niewydolnością serca, z obniżoną odpornością,
• pracownicy służby zdrowia – pozwalają chronić zarówno personel medyczny, jak i pacjentów, którzy się z nimi stykają,
• pracownicy przedszkoli, żłobków, szkół, którzy z racji uprawiania zawodu są szczególnie narażeni na kontakt z wirusem,
• opiekunowie dzieci i osób starszych – zaszczepienie może pomóc w zapobieganiu rozprzestrzenianiu się wirusa,
• pensjonariusze domów opieki – tam wirus grypy może się szybko rozprzestrzeniać, narażając na zachorowanie zarówno mieszkańców domu opieki, jak i personel.
Kiedy najlepiej zaszczepić się przeciw grypie?
Odporność na zachorowanie na grypę pojawia się zazwyczaj po 10-14 dniach od momentu przyjęcia szczepionki. Utrzymuje się ona praktycznie przez cały sezon grypowy, czyli od października do marca. Jednak przeciwciała stopniowo wytracają swoje właściwości i ich działanie jest coraz słabsze – średnio o 10% każdego miesiąca. Największą odporność uzyskuje się w pierwszych czterech miesiącach po zaszczepieniu, a według badań wirus grypy atakuje najbardziej w lutym i marcu. Dlatego najlepszym okresem na zaszczepienie są październik i listopad, a nawet grudzień.
Dlaczego warto zdecydować się na zaszczepienie?
W przeciętnych epidemiach śmiertelność nie przekracza 0,1-0,5% chorych. Dotyka przeważnie ludzi starszych lub obciążonych dodatkowymi chorobami. W okresach pandemicznych umieralność wzrasta. Wirusy grypy ulegają częstym mutacjom, co powoduje, że w każdym sezonie wiele osób może zachorować na grypę. Co roku też pojawiają się nowe szczepionki rekomendowane przez WHO. Mają one na celu zapobieganie zachorowaniom lub przynajmniej zminimalizowanie skutków choroby. Jest to szczególnie ważne dla osób narażonych na ryzyko wystąpienia powikłań pogrypowych.
Układ immunologiczny organizmu po otrzymaniu szczepionki wytwarza przeciwciała. Zależnie od rodzaju szczepionki jej skuteczność waha się od 70 do nawet 90%. Warto szczepić się co roku. To zalecana forma profilaktyki. Osoby dorosłe w wieku od 18 do 64 lat mogą skorzystać z pięćdziesięcioprocentowej refundacji. Dzieci i młodzież do 18 lat, kobiety w ciąży i seniorzy po 65. roku życia mogą zaszczepić się bezpłatnie.
Jakie szczepionki przeciw grypie są dostępne?
W naszym kraju dostępne są dwie szczepionki inaktywowane w ampułkostrzykawkach, a także jedna – donosowa – wskazana zwłaszcza dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia leczonych salicylanami, a także osób z niedoborami odporności występującymi na skutek chorób, takich jak np. białaczka, chłoniak czy objawowe zakażenie HIV. Szczepionki te zawierają:
• rozszczepione, inaktywowane wirusy grypy – Fluarix Tetra, Vaxigrip Tetra,
• inaktywowane antygeny powierzchniowe wirusa grypy – Influac Tetra,
• żywy, sztucznie otrzymywany wirus grypy, namnażany w zapłodnionych jajach kurzych pochodzących od zdrowych stad – Fluenz Tetra – aerozol do nosa, zawiesina.
Jakie są możliwe powikłania po szczepieniu?
Szczepienia przeciwko grypie są w zasadzie bezpieczne. Niekiedy jednak mogą wystąpić pewne powikłania, takie jak na przykład:
• ból w miejscu iniekcji, a także obrzęk i zaczerwienienie,
• niewysoka gorączka,
• zapalenie płuc i oskrzeli,
• bóle mięśni i głowy, ogólne zmęczenie, gorączka, dreszcze, poty,
• bardzo rzadkie przypadki reakcji alergicznych na niektóre składniki szczepionki – występują w ciągu kilku minut do kilku godzin od jej przyjęcia,
• niewielkie ryzyko choroby zapalnej nerwów obwodowych – zespołu Guillaina-Barrégo.
W wyjątkowych przypadkach może dojść do zapalenia mózgu, rdzenia kręgowego i przejściowego zapalenia nerek.
Warto zaznaczyć, że ryzyko wystąpienia możliwych powikłań po szczepieniu jest znacznie mniejsze niż wystąpienie powikłań pogrypowych, zwłaszcza u osób z grupy podwyższonego ryzyka.
Warto wiedzieć więcej z Apte-Med
Wiesz już, co zrobić, aby zminimalizować ryzyko zachorowania na grypę? A może chcesz dowiedzieć się jeszcze więcej nie tylko o szczepieniach ochronnych? Skorzystaj z naszej bazy wiedzy, gdzie znajdziesz wiele ciekawych artykułów o tematyce medycznej. Poszerz swoją wiedzę razem z nami. Masz wątpliwości? Zapytaj swojego lekarza o szczepienia przeciw grypie i nie daj się chorobie. Zadbaj o zdrowie swoje i bliskich!
